Ruim een derde van de volwassen Rotterdammers heeft (36 procent) moeite met lezen, schrijven of rekenen. Dat zijn zo’n 185.000 mensen die dagelijks uitdagingen ervaren met taken die voor anderen vanzelfsprekend lijken: een formulier invullen, een e-mail sturen of de bijsluiter van medicijnen begrijpen. Het aantal mensen met laaggeletterdheid blijft groeien, mede door vergrijzing, migratie en dalende leesvaardigheid onder jongeren. Daarnaast loopt zo’n 18 procent van de 15-jarigen het risico later laaggeletterd te worden.
Nationaal gezien is de trend duidelijk: het aandeel laaggeletterden stijgt al decennialang. In 1995 was 9,4% van de Nederlandse volwassenen laaggeletterd, in 2012 was dat 12% en in 2025 loopt dat op tot één op de vijf (22 procent). Hoewel Nederland internationaal gezien nog goed scoort op taal- en rekenvaardigheden, laat de stijgende trend zien dat de uitdaging groot blijft. Vooral de groep jongeren en ouderen draagt bij aan deze groei: jongeren verlaten vaker school met onvoldoende leesvaardigheden, en bij oudere volwassenen nemen taal- en rekenvaardigheden af door veroudering.
Laaggeletterdheid heeft in Rotterdam gevolgen. Voor gezinnen geldt dat ouders met minder sterke basisvaardigheden de taalontwikkeling van hun kinderen beïnvloeden. Op de werkvloer beperkt het vermogen om te lezen, schrijven of digitaal te communiceren de kansen op goed en zelfstandig werk. Ook de gezondheid lijdt eronder: wie moeite heeft met taal kan medische informatie en bijsluiters minder goed begrijpen, wat weer gezondheidsrisico’s met zich meedraagt. Laaggeletterden hebben vaker te maken met onbegrijpelijke formulieren, gemiste toeslagen of schulden, wat financieel gezien zowel henzelf als de samenleving raakt.
Een belangrijke rol in de aanpak wordt vervuld door de taalambassadeurs van Stichting Lezen en Schrijven. Mensen zoals Dick en Efsun, die zelf ervaring hebben met uitdagingen in basisvaardigheden, helpen anderen op weg naar taallessen, adviseren organisaties over begrijpelijke communicatie en laten zien dat een eerste stap zetten het verschil kan maken.
Laaggeletterdheid heeft grote invloed op het dagelijks leven en vergroot ongelijkheid in kansen. In deze talkshow van Eerlijk over… gaat presentator Zoë Pinto e Neto in gesprek met Rotterdammers, experts en beleidsmakers over de oorzaken, gevolgen en oplossingen van laaggeletterdheid in onze stad. De talkshow is vrijdag 21 november vanaf 18.15 uur te zien op OPEN Rotterdam tv en https://openrotterdam.nl/eerlijkover/.