Oude uitspraken over kernwapen op Rotterdam zorgen opnieuw voor onrust

NPO Radio 1 berichtte deze week over uitspraken waarin Rotterdam wordt genoemd als mogelijk doelwit voor een tactisch kernwapen. De berichtgeving leidde tot geschokte reacties en onrust op sociale media. Hoe realistisch is deze dreiging?

Niet nieuw
Het artikel van NPO Radio 1, naar aanleiding van ‘De Ongelofelijke Podcast’ van de Evangelische Omroep (EO), verwijst naar uitspraken van Andrej Goeroeljov, een Russisch parlementslid. In de Russische televisie-uitzending noemde hij de Rotterdamse haven als potentieel doelwit. Die uitspraken zijn echter niet recent: ze werden al in 2022 gedaan en opgepikt door Nederlandse media. In juni 2024 werden vergelijkbare opmerkingen opnieuw aangehaald. Zo vond Goeroeljov de Rotterdamse haven destijds een strategisch doelwit. Dit in verband met de ruwe olie aan de Nederlandse kust.

De kop van het NPO-artikel: ‘De ideale Europese stad om een tactisch kernwapen op te gooien? Rotterdam’ is gebaseerd op een uitspraak in de podcast van journalist en correspondent Joris Luyendijk, maar staat zonder aanhalingstekens in de kop. Dat kan de indruk wekken dat het om een actuele uitspraak of nieuwe dreiging gaat. Luyendijk zegt in de podcast: “Niemand moet het in zijn kop halen om een kernbom op ons te gooien. De afschrikking van de NAVO is niet aanwezig. Dat is de situatie. We kunnen eromheen lullen, wegkijken, maar het is wel de situatie.”

Emeritus hoogleraar en Ruslandexpert André Gerrits ontkent deze dreigingen: “Dit zijn uitlatingen van Russische intellectuelen, maar niet van Poetin zelf. Dus je moet het wel serieus nemen, maar er niet angstig van worden.”

Of deze dreiging dan nog wel relevant is? “Voor wat Rusland betreft is er niet veel veranderd tussen 2022 en nu, zij het dat ze er nu niet goed voorliggen in de oorlog. Het Westen zal niet bereid zijn tot nucleaire wapens, daar maken ze gebruik van”, vult Gerrits aan.

De ideale stad?
“Ik denk niet dat er een grote dreiging is voor Rotterdam of voor welke stad dan ook. De Russen dreigen niet zozeer met aanvallen, maar eerder met het feit dat ze nucleaire wapens hebben. Dit doen ze vooral om Europa en Amerika af te schrikken”, licht hoogleraar Gerrits toe.

De recente aandacht lijkt vooral te komen uit het opnieuw onder de aandacht brengen van deze eerdere uitspraken. Op sociale media roepen de berichten desondanks reacties op van lezers die het opvatten als nieuwe informatie.

Maar of je door dit soort koppen echt angstig moet worden? Dat denkt Gerrits niet. “Het feit dat er nucleaire wapens zijn, zorgt ook voor vrede, omdat niemand twee bommen terug wil. Er bestaat altijd een kans dat er een politicus opstaat die het risico wil nemen, dus uitsluiten moet je het niet, maar de kans is niet heel reëel.”